Առևտուր և հանքարդյունաբերություն․Ինչպես են փոխվել 10 խոշոր հարկատուների դիրքերն ու վճարած միլիարդները 9 ամիսներին

Լուսանկարը՝ ԱԲ-ի

Պետական եկամուտների կոմիտեի (ՊԵԿ) հրապարակել է 2026 թվականի ինն ամիսների խոշոր հարկատուների ցանկը, որտեղ տեղի են ունեցել նշանակալի տեղաշարժեր։ Տարվա ընթացքում առաջատարի դիրքերում հիմնականում առևտրի և հանքարդյունաբերության  ընկերություններն են, իսկ ֆինանսական ոլորտի ներկայացուցիչները 2-րդ եռամսյակում կտրուկ թռիչք են արձանագրել:

 Առաջատարների եռյակը․ ում միլիարդներով է լցվում բյուջեն

1. «Մոբայլ Սենթր Արթ» (1-ին տեղ) Էլեկտրոնիկայի և հեռախոսների վաճառքով զբաղվող ընկերությունը տարին սկսեց 1-ին հորիզոնականում՝ 1-ին եռամսյակում վճարելով 4 միլիարդ դրամ։ Կես տարում (հունվար-հունիս) այդ թիվը հասավ 38.2 միլիարդի՝ նահանջելով 2-րդ տեղ, իսկ 9 ամսվա արդյունքներով ընկերությունը կրկին գլխավորեց ցանկը՝ պետբյուջե վճարելով 64.3 միլիարդ դրամ։
2. «Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատ» (2-րդ տեղ) Հայաստանի հանքարդյունաբերության հսկան 1-ին եռամսյակում 3-րդն էր՝ 5 միլիարդ դրամով։ 2-րդ եռամսյակում կոմբինատը բարձրացավ 1-ին հորիզոնական՝ 6 ամսում վճարելով 41.7 միլիարդ դրամ։ 9 ամսվա ավարտին ԶՊՄԿ-ն զբաղեցնում է 2-րդ տեղը՝ ընդհանուր առմամբ վճարած 60.8 միլիարդ դրամ հարկերով։
3. «Գրանտ Տոբակո» (3-րդ տեղ) Ծխախոտագործական ընկերությունը ողջ տարվա ընթացքում ցուցաբերել է կայուն աճ․ 1-ին եռամսյակում վճարել էր 5 միլիարդ դրամ (4-րդ տեղ), 6 ամսում՝ 28.9 միլիարդ (5-րդ տեղ), իսկ 9 ամսվա արդյունքներով դուրս է եկել 3-րդ հորիզոնական՝ 46.2 միլիարդ դրամով։

 Առաջին 10-ի մյուս մասնակիցները․ ում դիրքերը ինչպես փոխվեցին

• «Գազպրոմ Արմենիա» (4-րդ տեղ)․ Ձմեռային ամիսների բարձր սպառման հաշվին ընկերությունը 1-ին եռամսյակում 2-րդն էր՝ 8 միլիարդ դրամով։ 6 ամսում վճարումները կազմել են 31.5 միլիարդ (4-րդ տեղ), իսկ 9 ամսում՝ 39.6 միլիարդ դրամ (4-րդ տեղ)։
• «Արդշինբանկ» (5-րդ տեղ)․ Տարվա ամենակտրուկ թռիչքներից մեկն արձանագրել է Արդշինբանկը։ 1-ին եռամսյակում զբաղեցնելով 12-րդ տեղը (4 միլիարդ դրամ)՝ 2-րդ եռամսյակում շահութահարկի վճարումների հաշվին բարձրացել է 3-րդ հորիզոնական (33.6 միլիարդ)։ 9 ամսվա արդյունքներով բանկը 5-րդն է՝ 38.1 միլիարդ դրամով։
• «Ամերիաբանկ» (6-րդ տեղ)․ Նմանատիպ դինամիկա է ցույց տվել նաև Ամերիաբանկը։ 1-ին եռամսյակի 13-րդ տեղից (3 միլիարդ դրամ) 6 ամսում բարձրացել է 6-րդ տեղ (22.2 միլիարդ), իսկ 9 ամսվա ավարտին պահպանել 6-րդ հորիզոնականը՝ 28.0 միլիարդ դրամով։
• «Սոֆթ Կոնստրակտ» (7-րդ տեղ)․ ՏՏ և ծրագրային ապահովման ոլորտի ընկերությունը 1-ին եռամսյակում 5-րդն էր (0 միլիարդ դրամ), 6 ամսում վճարել է 17.5 միլիարդ (8-րդ տեղ), իսկ 9 ամսում հասավ 25.3 միլիարդ դրամի (7-րդ տեղ)։
• «Դիջիթեյն» (8-րդ տեղ)․ Նույն ոլորտի մեկ այլ առաջատար 1-ին եռամսյակում 7-րդն էր (7 միլիարդ դրամ), 6 ամսում՝ կրկին 7-րդը (17.9 միլիարդ), իսկ 9 ամսում վճարել է 25.2 միլիարդ դրամ՝ զբաղցենոլվ խոշոր հարկատուների ցանկի 8-րդ տեղը։
• «Ֆիլիպ Մորրիս Արմենիա» (9-րդ տեղ)․ 1-ին եռամսյակում ծխախոտային արտադրանք ներմուծող և իրացնող այս ընկերությունը 8-րդ տեղում էր (4 միլիարդ դրամ), 2-րդ եռամսյակում ժամանակավորապես դուրս մնաց տասնյակից (12-րդ տեղ՝ 13.0 միլիարդ), սակայն 9 ամսվա արդյունքներով վերադարձել է Top-10՝ 22.8 միլիարդ դրամով (9-րդ տեղ)։
• «Ինտերնեյշնլ Մասիս Տաբակ» (10-րդ տեղ)․ Ծխախոտի արտադրությամբ զբաղվող տեղական ընկերությունը 1-ին եռամսյակի 11-րդ տեղից (4 միլիարդ դրամ) և 6 ամսվա 11-րդ տեղից (13.3 միլիարդ) 9 ամսվա արդյունքներով եզրափակել է տասնյակը՝ վճարելով 20.4 միլիարդ դրամ։

Ո՞վքեր դուրս մնացին Top-10-ից

Որոշ ընկերություններ, չնայած տարվա սկզբում կամ կեսին առաջատար տասնյակում էին, 9 ամսվա արդյունքներով նահանջել են․

• «Մմվբամ» -ը՝ ՀՀ-ում Wildberries միջազգային առցանց հարթակի պաշտոնական ներկայացուցիչը 1-ին եռամսյակում 6-րդն էր (8 միլիարդ դրամ), 6 ամսում՝ 10-րդը (13.9 միլիարդ), իսկ 9 ամսում 20.3 միլիարդ դրամով հայտնվել է 11-րդ տեղում։
• «Կապանի Լեռնահարստացման կոմբինատ»․ 1-ին եռամսյակում 14-րդն էր (3 միլիարդ դրամ), 6 ամսում բարձրացել է 9-րդ տեղ (15.7 միլիարդ), սակայն 9 ամսում 19.6 միլիարդ դրամով զբաղեցնում է 13-րդ տեղը։
• «ՍԻԹԻ» սուպերմարկետների ցանց․ 1-ին եռամսյակում 9-րդն էր (2 միլիարդ դրամ), 6 ամսում՝ 13-րդը (12.9 միլիարդ), իսկ 9 ամսում 19.3 միլիարդ դրամով 14-րդ տեղում է։
• «Թեղուտ»․ Հանքարդյունաբերական ընկերությունը տարվա սկզբին 10-րդն էր (1 միլիարդ դրամ), սակայն հետագա եռամսյակներում վճարումների դանդաղման պատճառով 6 ամսում նահանջել է 35-րդ տեղ (7.6 միլիարդ), իսկ 9 ամսում 8.6 միլիարդ դրամով զբաղեցնում է 52-րդ հորիզոնականը։

Նելլի Բաբայան